Dermatologische nagelafwijkingen zijn veranderingen in de structuur, kleur, dikte of groei van de nagels die worden veroorzaakt door huidaandoeningen, infecties, verwondingen of systemische ziekten.
Deze afwijkingen kunnen optreden in zowel de vingernagels als teennagels en variëren van onschuldige cosmetische problemen tot aandoeningen die medische aandacht vereisen.
Veelvoorkomende nagelafwijkingen en hun symptomen:
Schimmelnagels (Onychomycose)
- Gele, bruine of witte verkleuring van de nagel.
- Verdikte, brokkelige of broze nagel.
- Nagel kan loslaten of misvormd raken.
Witte nagels (Leukonychia)
- Witte vlekken of strepen op de nagel.
- Meestal onschuldig en veroorzaakt door lichte trauma’s.
- Kan soms een teken zijn van een tekort aan eiwitten of bepaalde ziekten.
Psoriasis van de nagels
- Putjes, ribbels of ruwe plekken op de nagel.
- Gele of bruine verkleuring onder de nagel.
- Nagel kan loslaten van het nagelbed (onycholyse).
Broze nagels (Onychorrhexis)
- Droge, gespleten of breekbare nagels.
- Vaak veroorzaakt door te veel blootstelling aan water, zeep of agressieve producten.
- Kan ook een gevolg zijn van voedingstekorten.
Ingegroeide nagel (Onychocryptose)
- Pijnlijke zwelling langs de rand van de nagel.
- Kan leiden tot ontsteking en infectie.
- Meestal veroorzaakt door verkeerd knippen of strakke schoenen.
Nagelverlies (Onychomadesis)
- Nagel laat los van het nagelbed.
- Kan het gevolg zijn van een infectie, trauma of bepaalde ziekten zoals lupus.
Nagelverdikking (Onychogryphosis)
- Extreem dikke, verharde en misvormde nagel.
- Komt vaak voor bij ouderen en mensen met slechte bloedcirculatie.
Donkere verkleuring (Melanonychia)
- Donkere strepen in de nagel.
- Kan onschuldig zijn, maar kan ook een teken zijn van melanoom (huidkanker).
Onychodystrofie
- Algemene term voor misvormde, beschadigde of verzwakte nagels.
- Kan worden veroorzaakt door trauma, infecties, huidziekten of systemische aandoeningen.
- Nagels kunnen verkleurd, verdikt, gespleten of broos worden.
- Vaak een symptoom van psoriasis, eczeem of schimmelinfecties.
Onycholyse
- Loslaten van de nagel van het nagelbed, vaak beginnend aan de vrije rand.
- De losgelaten nagel kan wit, geel of bruin verkleuren.
- Kan pijnloos zijn, maar kan leiden tot infecties als bacteriën of schimmels binnendringen.
- Vaak veroorzaakt door trauma, schimmelinfecties, psoriasis of blootstelling aan agressieve chemicaliën.
Oorzaken van nagelafwijkingen
Nagelproblemen kunnen door verschillende factoren worden veroorzaakt, waaronder:
- Schimmelinfecties: Vaak door vochtige omstandigheden, slechte hygiëne of een verzwakt immuunsysteem.
- Auto-immuunziekten: Zoals psoriasis of lupus, die de nagelgroei kunnen beïnvloeden.
- Huidziekten: Eczeem of contactallergieën kunnen nagelproblemen veroorzaken.
- Voedingstekorten: Tekorten aan ijzer, zink, biotine of vitamine B kunnen de nagelstructuur verzwakken.
- Trauma: Regelmatig stoten, nagelbijten of verkeerd knippen kan de nagel beschadigen.
- Medicatie: Sommige medicijnen, zoals chemotherapie, kunnen nagelveranderingen veroorzaken.
- Blootstelling aan chemicaliën: Sterke schoonmaakmiddelen en nagellakremovers kunnen de nagels verzwakken.
Diagnose van nagelafwijkingen
Een arts of dermatoloog kan nagelafwijkingen vaststellen door:
- Lichamelijk onderzoek: Inspectie van de nagels op verkleuring, vorm en structuur.
- Nagelkweek: Om te bepalen of er sprake is van een schimmelinfectie of bacteriële infectie.
- Bloedonderzoek: Indien een onderliggende aandoening wordt vermoed.
- Biopsie: Bij verdachte donkere vlekken die kunnen wijzen op een melanoom.
Medische behandelingen:
- Schimmelnagels: Behandeling met antischimmelcrèmes, medicatie of lasertherapie.
- Nagelpsoriasis: Gebruik van corticosteroïden, vitamine D-crèmes of systemische medicatie.
- Ingegroeide nagel: Correctie met speciale technieken, in sommige gevallen kleine chirurgische ingrepen.
- Voedingstekorten: Aanvulling van ontbrekende vitaminen en mineralen om de nagelgezondheid te ondersteunen.
- Nagelverkleuring: Bij donkere strepen kan verwijdering noodzakelijk zijn als er een vermoeden is van melanoom.
- Onychodystrofie: Behandeling is afhankelijk van de oorzaak en kan bestaan uit medicatie, nagelverzorging of medische ingrepen.
- Onycholyse: Vermijden van blootstelling aan irriterende stoffen en behandelen met schimmeldodende crèmes of corticosteroïden bij psoriasis.
Veel nagelaandoeningen herstellen langzaam, omdat nagels traag groeien. Geduld en consistente behandeling zijn essentieel voor verbetering.
Zelfzorg en Preventie
- Houd uw nagels schoon en droog om infecties te voorkomen.
- Knip uw nagels recht en niet te kort om ingegroeide nagels te vermijden.
- Draag ademende schoenen en schone sokken om schimmelinfecties te voorkomen.
- Gebruik een hydraterende crème om droge en broze nagels te verzorgen.
- Vermijd agressieve nagellak en aceton als u zwakke nagels heeft.
- Eet gezond en zorg voor voldoende ijzer, biotine en zink voor sterke nagels.
- Raadpleeg een arts bij plotselinge of ernstige nagelveranderingen.
Links: Vind op volgende websites en nog meer informatie.
Nederlands:
https://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ntxt/nagel-afwijkingen-onychopathie.htm
Engels:
https://www.medicalnewstoday.com/articles/nail-diseases-chart#seeing-a-doctor
